Mniszek lekarski – właściwości i zastosowanie.

 

Mniszek lekarski, pospolity na naszych łąkach chwast, którego z zapałem próbują pozbyć się także właściciele ogródków, jest w istocie rośliną o licznych zastosowaniach. Stanowi remedium na różne dolegliwości i może być wykorzystywany w kuchni. Poznajcie jego właściwości, a już nigdy nie spojrzycie na niego nieprzychylnym okiem.

Już starożytni zauważyli, że mniszek lekarski to bardzo wartościowa roślina, której lecznicze i odżywcze właściwości wykorzystywać można na wiele sposobów. Każda część pospolitego mlecza daje nam drogocenne składniki:

  • korzeń – jest bogatym źródłem fitosteroli, kwasów organicznych, cukrów (w tym inuliny), soli mineralnych oraz witamin A, B1, C, D;
  • liście i kwiaty – zawierają w sobie znaczne ilości inuliny, flawonoidów, karotenoidów, soli potasu, magnezu i krzemu, kwasu foliowego i witamin: A, B1, B2, C, D.

Dzięki takiemu składowi mniszek stanowi remedium na wiele chorób i dolegliwości. Jest ich zbyt dużo, by wymienić wszystkie, ale oto kilka z nich:

  • flawonoidy i karotenoidy mają silne działanie antyoksydacyjne, mogą więc zapobiegać rozwojowi chorób nowotworowych;
  • inulina obniża poziom cukru we krwi, pośrednio przyczynia się także do obniżenia poziomu złego cholesterolu. Jest więc polecana we wczesnych stadiach cukrzycy oraz miażdżycy;
  • mniszek pobudza apetyt i zwiększa wydzielanie się soków trawiennych, pomagając regulować pracę układu pokarmowego;
  • korzeń oraz kwiaty mniszka oczyszczają organizm z toksyn oraz związków azotowych;
  • mniszek lekarski zalecany jest także chorym na schorzenia pęcherza moczowego i nerek, leczy także infekcje dróg moczowych;
  • jako środek pobudzający wydzielanie żółci, mniszek lekarski jest remedium na choroby wątroby i woreczka żółciowego;
  • mleczko mniszka lekarskiego od stuleci wykorzystywane jest do leczenia ran i owrzodzeń, oraz usuwania kurzajek i brodawek.

Do stosowania produktów z mniszka istnieje także krótka lista przeciwwskazań:

  • alergia,
  • wrzody i nadkwaśność,
  • niedrożność jelit lub dróg żółciowych,
  • kamica żółciowa.

Mniszek lekarski stosowany może być w formie naparu (z kwiatów, korzenia lub części zielonych), wina, miodu, a nawet sałatki z liści.

Zaniechajcie więc niszczenia żółtych kwiatuszków zaścielających Wasze ogródki. W zamian za to zbierajcie je i  przygotowujcie z nich smaczne i zdrowe produkty.

Czubryca czerwona

Przyprawy kuchni orientalnej – część 1.

Kraje Orientu od zawsze fascynowały Europejczyków swym bogactwem kolorów i smaków. Egzotyczne, dalekie krainy inspirowały poetów, pisarzy, i kucharzy. Intensywne smaki Orientu możemy wnieść do naszej kuchni dzięki stosowanym w tych krajach przyprawom. Oto trzy z nich, chętnie stosowane także w polskich domach.

Anyż

Owoce drzewa Badiana mają kształt gwiazdek, dzięki czemu są nie tylko wspaniałą, aromatyczną przyprawą, ale mogą stanowić też ozdobę dań. Ma lekko gorzkawy smak i stosowany jest do przyprawiania mięs, kompotów, słodkich wypieków oraz alkoholi. Od setek lat znane sa także jego właściwości lecznicze: stosowany jest na niestrawność, kaszel, ma działanie grzybobójcze i bakteriobójcze.

Curry

Popularna mieszanka przypraw, którą także w Polsce chętnie wykorzystuje się do przyprawiania podawanych z makaronem lub ryżem mięs. Podkreśla nie tylko smak, ale i nadaje potrawom charakterystyczny, pomarańczowy kolor. Stosowane w kuchni orientalnej i indyjskiej curry jest mieszanką różnych przypraw: kolendry, kurkumy, chili, kopru włoskiego, kuminu i kozieradki.

Cynamon

Cynamon to jedna z najbardziej charakterystycznych przypraw na świecie. Jego zapachu nie da się pomylić z żadną inną przyprawą. Już odrobina cynamonu jest doskonale wyczuwalna w deserach, mięsach czy ryżu. Idealnie wręcz smak jabłek i gruszek. Ma działanie antyseptyczne, ułatwia trawienie i może być stosowany wspomagająco w chorobach górnych dróg oddechowych.

To tylko trzy z setek przypraw orientalnych. W kolejnych wpisach będziemy przybliżać następne przyprawy, podamy także przepis z ich zastosowaniem.

Czarnuszka – skarb ukryty w maleńkim ziarenku.

Czarnuszka to niezbyt jeszcze popularna przyprawa, której intensywny smak jedni uwielbiają, a inni – nie znoszą. Jej maleńkie ziarenka w kształcie piramidek są czarne i gładkie, a w swym wnętrzu skrywają niezwykłe bogactwo składników odżywczych. Mają też leczniczą moc.

Ziarna czarnuszki w kuchni

Zapach i smak czarnuszki określa się jako ostry, intensywny, nieco pieprzny. Wyczuć można w nim także nutę kminku. Świetnie sprawdza się jako substytut czarnego pieprzu. Najlepiej podkreśla smak domowego pieczywa: chleba, bułeczek, wytrawnych ciasteczek. Pysznie smakuje w cieście pizzy warzywnej.

Skład czarnuszki

Jednak tym, co wyróżnia ziarenka czarnuszki na tle innych przypraw, jest jej niesamowity wręcz skład i działanie lecznicze. Zacznijmy od tymochinonu – związek, który zapobiega alergiom pokarmowym. Indukuje on także zaprogramowaną śmierć komórek, ma więc działanie przeciwnowotworowe. Inne cenne składniki czarnuszki to:

  • fosfolipidy i fitosterole,
  • białka i węglowodany,
  • alkaloidy,
  • olejki eteryczne,
  • witaminy i związki mineralne.

Oddziaływanie na organizm

Skład czarnuszki sprawia, że możemy z powodzeniem stosować ją w zapobieganiu i leczeniu różnych problemów zdrowotnych:

  • ma działanie antyhistaminowe – poprawia samopoczucie alergików,
  • wzmacnia układ odpornościowy i reguluje jego aktywność,
  • wzmaga produkcję erytrocytów i podnosi poziom hemoglobiny – jest więc lekiem na anemię,
  • wykazuje silne działanie przeciwgrzybicze, przeciwbakteryjne i przeciwwirusowe,
  • usuwa pasożyty takie jak tasiemiec, przywra, owsiki, włosień kręty i blastocysta,
  • obniża ciśnienie krwi,
  • zapobiega tworzeniu się kamieni nerkowych,
  • ma pozytywny wpływ na żołądek – zapobiega wrzodom,
  • chroni przed promieniowaniem, jest więc niezastąpiona dla osób poddawanych radioterapii w chorobie nowotworowej,
  • leczy zmiany skórne takie jak trądzik, wysypki, grzybice i zakażenia bakteryjne. Pomaga także opanować atopowe zapalenia skóry i łuszczycę,
  • reguluje poziom cukru we krwi, chroni i leczy trzustkę – polecana jest więc cukrzykom,
  • wykazuje działanie przeciwlękowe, przeciwdepresyjne i uspokajające,
  • przyspiesza gojenie się ran.

To tylko niektóre z wielu niezwykłych właściwości oleju z czarnuszki. Wiedzieli o nich już ludzie starożytni, chętnie wykorzystując ją w medycynie. My także możemy korzystać z nich, by zapewnić sobie zdrowie.